25.7.16

Δυο χρόνια Γραφιστορίες



Πρωτοπορία! Μια μια έννοια που στην καλύτερη περίπτωση στηρίζεται σε τεράστιες φιλοσοφικές και ιστορικές προϋποθέσεις, ενώ στη χειρότερη είναι απλώς παράλογη, σύμφωνα με τον Κορνήλιο Καστοριάδη. Ο επιφανής Έλληνας φιλόσοφος του περασμένου αιώνα σε μια από τις τελευταίες συνεντεύξεις του σκιαγράφησε, με την αφοπλιστική αμεσότητα και τον ρεαλισμό που τον διέκρινε, τη σχέση ανάμεσα στην έννοια της πρωτοπορίας και την τέχνη. Πάντοτε επίκαιρος και διαχρονικός χαρακτηριστικά αναφέρει ότι “Η ιδέα να πάει κανείς πιο μακριά στον τομέα της τέχνης πραγματικά στερείται νοήματος. Κανείς δεν θα πάει ποτέ πιο μακριά από τον Αισχύλο, από τον Μπετόβεν, από τον Ρεμπό. Κανείς δεν θα πάει πιο μακρυά από τον Πύργο του Κάφκα. Μπορούμε να πάμε αλλού. Μπορούμε να πάμε αλλιώς. Δεν μπορούμε όμως να πάμε πιο μακριά.” 


Με αυτά τα λόγια να γυρίζουν στο μυαλό μου, παραμένουσα εν μέσω καλοκαιριού ακόμα στο κλεινόν άστυ, συνειδητοποιώ ότι έχουν περάσει κιόλας δυο χρόνια. Δυο ολόκληρα χρόνια μαζί με τους αναγνώστες της εφημερίδας “Πολίτης”, μαζί με όλους εκείνους που τους αρέσει να ρίχνουν λοξές ματιές στον πολιτισμό μέσα από ανοιχτά Παράθυρα. Ένα τέτοιο “Παράθυρο” πολιτισμού θέλησε να αποτελέσει και η στήλη “Γραφιστορίες” και να αφήσει να πνέυσει ο δημιουργικός αέρας του design και της οπτικής επικοινωνίας στο νησί μας. Ο θεμέλιος λίθος είχε μπει. Αυτό που ξεκίνησε ως ένα δροσερό αεράκι δεν άργησε, με τη θέληση και τη συμμετοχή όλων εκείνων που αγκάλιασαν την προσπάθεια αυτή, να γίνει πραγματικός ανεμοστρόβιλος. Λίγους μήνες μετά ακολούθησε η πρώτη Συνάντηση Σχεδιαστών Οπτικής Επικοινωνίας Κύπρου, Graphic Stories Cyprus, που πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία για πρώτη φορά το 2015, στον φιλόξενο χώρο της εφημερίδας “Πολίτης” και ένα χρόνο αργότερα η δεύτερη. Ένας θεσμός άρχισε να καθιερώνεται όχι απλά στον χώρο της οπτικής επικοινωνίας αλλά κατά κύριο λόγο στη συνείδηση των σχεδιαστών που βρήκαν μια αφορμή για συνάντηση και αλληλεπίδραση, για ανταλλαγή απόψεων και ανάληψη δράσεων και πρωτοβουλιών. Μέσα από τη λογική αυτή και το πρόσφορο έδαφος που δημιουργήθηκε άρχισε να αναβιώνει και η ανάγκη της θεσμικής εκπροσώπησης του κλάδου μέσα από ένα παγκύπριο επίσημο και μαζικό όργανο, όπως άλλωστε συμβαίνει στις περισσότερες χώρες που αναγνωρίζουν την αξία του design.

Μέσα από τη στήλη “Γραφιστορίες” θέλησα να μοιραστώ αρχικά σκέψεις, ιδέες και προβληματισμούς γύρω από την οπτική επικοινωνία και να αναζητήσω τη δυναμική ενός χώρου που όχι μόνο τον χαρακτήριζε αλλά και τον περιόριζε η εσωστρέφεια του. Αυτή η αλληλεπίδραση γέννησε προσδοκίες για κάτι καλύτερο, όχι μόνο σε εμένα, αλλά και σε όσους βρεθήκαμε συνοδοιπόροι στην πορεία αυτή. Δυο χρόνια μετά, σίγουρα θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος: και τώρα τι; και τώρα που; και τώρα πόσο πιο μακριά; Η απάντηση είναι απλή, την έχει διατυπώσει πολύ πριν από εμένα ο Καστοριάδης. Ένα ταξίδι δεν είναι μόνο μια στιγμή και δεν είναι σίγουρα ένας προορισμός. “Μπορούμε να πάμε αλλού. Μπορούμε να πάμε αλλιώς.” Μπορούμε τελικά να πάμε όπου θελήσουμε, αρκεί να μην αυθυποβάλλουμε τον εαυτό μας στη χίμαιρα της επίπλαστης πρωτοπορίας. Αυτή είναι και η λογική πίσω από τις “Γραφιστορίες”, κάθε φορά κάτι διαφορετικό, ένας νέος χάρτης στο τραπέζι, ένας νέος προορισμός και ένα ακόμα αλλιώτικο Graphic Stories Cyprus για το 2017. Μείνετε συντονισμένοι.


Αγγελική Μιχαλοπούλου Καρρά -Αθανασιάδη-
Graphic Designer // aggeliki.mk@gmail.com 

"Πολίτης της Κυριακής" // "Παράθυρο" 24.07.16



19.7.16

ICTVC | Τι Είδαμε, Τι Ακούσαμε, Τι Μάθαμε

Ένα ακόμα Παγκόσμιο Συνέδριο Τυπογραφίας και Οπτικής Επικοινωνίας, το 6ο κατά σειρά ICTVC, ολοκληρώθηκε με επιτυχία στην όμορφη Θεσσαλονίκη.

Από τις 5 μέχρι και τις 9 Ιουλίου το Ινστιτούτο Μελέτης και Έρευνας της Τυπογραφίας και Οπτικής Επικοινωνίας, σε συνεργασία με το Πρόγραμμα Γραφικής Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και τη συμβολή του Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, οργάνωσε το Παγκόσμιο Συνέδριο Τυπογραφίας και Οπτικής Επικοινωνίας με γενικό θέμα «Συζητάμε προτεραιότητες | Αναπτύσσουμε τον κλάδο». Εκτός από τις πολύ ενδιαφέρουσες ομιλίες από καταξιωμένους επαγγελματίες σχεδιαστές, το πρόγραμμα του συνεδρίου περιελάμβανε και εξειδικευμένα εργαστήρια καθώς και εκθέσεις που αποτέλεσαν για μία ακόμη φορά σημαντικό μέρος της διοργάνωσης. Το ICTVC έχει καθιερωθεί παγκοσμίως ως μια από τις σημαντικότερες διοργανώσεις που εξερευνούν θέματα τυπογραφίας και οπτικής επικοινωνίας. Από το ξεκίνημά του, τον Ιούνη του 2002, άνθρωποι από διαφορετικούς χώρους, με κοινό χαρακτηριστικό το πάθος για την έρευνα, την εκπαίδευση και την πρακτική σε σχέση με την οπτική γλώσσα επικοινωνίας, έχουν συμμετάσχει στο συνέδριο.



Το 6o ICTVC προσέλκυσε ομιλητές υψηλού επιπέδου από διαφορετικούς χώρους, των οποίων οι διαδρομές συναντώνται στο πεδίο του τυπογραφικού σχεδιασμού. Αυτό αποτελεί και ένα από τα σημαντικότερα ποιοτικά χαρακτηριστικά του συνεδρίου. Πολύ σημαντική ήταν η φετινή παρουσία ομιλητών που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο, δίνοντας το στίγμα ενός κλάδου που βρίσκοντας γόνιμο έδαφος στο νησί μας αναπτύσσεται χρόνο με τον χρόνο. Οι Πασχάλης Πασχάλη, Τάσος Αναστασιάδης, Δήμητρα Εγγλέζου, Άννα Ευσταθίου, Στέλιος Ηρακλέους, Έφη Κυπριανίδου, Φωτεινή Λάρκου, Χρίστος Μάης, Νίκη Σιώκη, Ευανθία Τσελίκα, Γιάννα Χριστοφόρου και φυσικά ο δρ Κλήμης Μαστορίδης, που με την εισαγωγική του ομιλία έδωσε το «εναρκτήριο λάκτισμα» του συνεδρίου, κατέδειξαν τη δυναμική και το υψηλό ακαδημαϊκό επίπεδο του κλάδου της οπτικής επικοινωνίας στην Κύπρο. Η συμμετοχή και το ενδιαφέρον του κόσμου ξεπέρασε κάθε προσδοκία και άφησε πολλά ενθαρρυντικά μηνύματα για την αναγκαιότητα και τη σημασία ανάλογων διοργανώσεων τόσο στο εξωτερικό όσο και εντός της Κύπρου. Δεν ήταν λίγοι εξάλλου οι επαγγελματίες σχεδιαστές της Κύπρου που ταξίδεψαν μέχρι τη Νύμφη του Θερμαϊκού για να παρακολουθήσουν το συνέδριο. 



Με αφορμή τις πολλαπλές και παράλληλες δραστηριότητες του συνεδρίου είχαμε την ευκαιρία να βρεθούμε με παλιούς αλλά και νέους φίλους, ανταλλάσσοντας απόψεις, γνώσεις και εμπειρίες. Άξια μνείας, η ευχάριστη έκπληξη των εγκαινίων της κεντρικής έκθεσης του συνεδρίου με τίτλο «Στέργιος Δελιαλής | 55 Χρόνια Graphics – Χώροι – Κατασκευές και ένα Μουσείο Design», αφιερωμένη φυσικά στον σπουδαίο αυτόν σχεδιαστή, παρουσιάζοντας έργα του μέσα από το συνολικό αρχείο της καριέρας του ανά δεκαετία. Λίγο νωρίτερα από τα εγκαίνια της έκθεσης είχαμε τη χαρά να παρακολουθήσουμε ένα άκρως συγκινητικό απόσπασμα από το ντοκιμαντέρ που ετοιμάζει ο Κωνσταντίνος Καμπούρογλου με θέμα τον Στέργιο Δελιαλή & το Design και τίτλο «Πώς να κλέψετε μια καρέκλα» στον Κινηματογράφο Μακεδονικόν και αναμένεται να ολοκληρωθεί τους επόμενους μήνες. Η έκθεση, για όσους ενδιαφέρονται, θα διαρκέσει έως και τις 30 Οκτωβρίου 2016. 






Το 6ο ICTVC υποστηρίχθηκε από το Τμήμα Τυπογραφίας και Γραφικής Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου του Reading Αγγλίας, το Τμήμα Γραφιστικής της Σχολής Γραφικών Τεχνών και Καλλιτεχνικών Σπουδών του ΤΕΙ Αθηνών, την ISTD (International Society of Typographic Designers), την ATypI (Association Typographique Internationale), το IP3 (Institute of Paper, Printing & Publishing), το IIID (International Institute for Information Design), την ΕΓΕ (Ένωση Γραφιστών Ελλάδας), την Πανελλήνια Ένωση Πτυχιούχων Τεχνολογίας Γραφικών Τεχνών, το Αρχείο Οπτικής Επικοινωνίας Ελλάδας, το Μουσείο Τυπογραφίας Χανίων, το Δημοτικό Μουσείο Χαρακτικής Χαμπή και το Μουσείο Design Θεσσαλονίκης. Συζητάμε προτεραιότητες, αναπτύσσουμε τον κλάδο. 


Η οπτική επικοινωνία αποτελεί πλέον καθιερωμένο γνωστικό αντικείμενο με διαρκή άνθηση της επαγγελματικής πρακτικής, ποικίλα εκπαιδευτικά συστήματα, κριτική έρευνα, τοπικά και διεθνή συνέδρια και διαγωνισμούς, εξειδικευμένα περιοδικά και ακαδημαϊκή βιβλιογραφία. Σε μια πληθώρα πεδίων, η οπτική επικοινωνία εισέρχεται σε περίοδο δυναμικής ανάπτυξης. Για τους παραπάνω λόγους απαιτούνται στρατηγικές αποφάσεις, καθορισμός προτεραιοτήτων για δράση, καθώς και αποσαφήνιση των σχέσεων με συγγενικούς χώρους απασχόλησης.

Μέσα από το θεωρητικό αυτό πλαίσιο που καθόρισε σε μεγάλο βαθμό την πλούσια θεματολογία του συνεδρίου και την καταληκτική ομιλία του σπουδαίου Άγγλου σχεδιαστή Neville Brody πέρασε στην Ιστορία και το 6ο ICTVC. Μετά από 5 ήμερες, 89 ομιλητές, 6 εργαστήρια και 6 εκθέσεις, σίγουρα νιώθουμε τυχεροί που το ζήσαμε ξανά, στην Ελλάδα αυτή τη φορά, καθώς στα επόμενα έτη το συνέδριο θα ταξιδέψει σε άλλες χώρες. 

Εις το επανιδείν λοιπόν!



Αγγελική Μιχαλοπούλου Καρρά -Αθανασιάδη-
Graphic Designer // aggeliki.mk@gmail.com 
"Πολίτης της Κυριακής" // "Παράθυρο" 17.07.16



12.7.16

Δημιουργώντας αξία μέσα από το Design

Το design, αν και είναι μια λέξη που χρησιμοποιείται εκτεταμένα και από πολλούς στον σύγχρονο επιχειρηματικό κόσμο, είναι παρ’ολα αυτά ως έννοια εξαιρετικά δύσκολο να οριστεί, δύσκολο να μετρηθεί και να απομονωθεί ως μια διακριτή λειτουργία αλλά και δύσκολο να διαχειριστεί. Το αποτέλεσμα είναι πολλοί μη σχεδιαστές να δυσκολεύονται να κατανοήσουν όχι μόνο τη σημασία αλλά και την αξία του design. Η συνειδητοποίηση των οφελημάτων που η ενσωμάτωση του design συνεπάγεται στη συνολική διαδικασία παραγωγής μιας εταιρείας είναι το βασικό ζητούμενο. Το πρόβλημα κυρίως εντοπίζεται στον βραχυπρόθεσμο προγραμματισμό που εφαρμόζουν αρκετές εταιρείες και ο οποίος δεν επιτρέπει την ανταπόδοση και τελικά τη ρευστοποίηση της προστιθέμενης αξίας που το design μπορεί να δημιουργήσει. 

Πρόσφατες έρευνες που διεξήγαγε το Design Management Institute (DMI), σε βάθος δεκαετίας, κατέδειξαν ότι οι εταιρείες που επικέντρωσαν το επιχειρηματικό τους πλάνο γύρω από το design, παρουσίασαν αύξηση στην χρηματιστηριακή τους αξία μέχρι και 219% σε σχέση με τον σταθμισμένο μέσο όρο κατά την αντίστοιχη περίοδο των δέκα αυτών ετών. Εταιρείες κολοσσοί όπως η Apple, η IBM, η Nike, η Walt Disney και η Ford είδαν την χρηματιστηριακή τους αξία να εκτοξεύετε σε μία περίοδο παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, επενδύοντας στο design, υποχρεώνοντας ακόμα και τους πιο αρτηριοσκληρωτικούς σκεπτικιστές να αναθεωρήσουν τη στάση τους σε σχέση με την αξία της οπτικής επικοινωνίας γενικότερα. Φυσικά η έρευνα του DMI δεν είναι η μοναδική, μιας και πολλές άλλες παρόμοιες αναλύσεις, από ανεξάρτητους κυρίως φορείς, επαλήθευσαν αυτό που οι επαγγελματίες της οπτικής επικοινωνίας βροντοφωνάζουν εδώ και πάρα πολλά χρόνια: Το design μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ένα στρατηγικό εργαλείο για τις επιχειρήσεις, προκειμένου μια εταιρεία να αυξήσει τις πωλήσεις και το μερίδιο αγοράς της και να βοηθήσει στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης ανάμεσα σε αυτή και τους πελάτες της.





Ο καλός σχεδιασμός βοηθά στο να καταστούν οι υπηρεσίες και τα προϊόντα περισσότερο ευχάριστα αισθητικά, πιο απλά αλλά συνάμα και πιο ενδιαφέροντα στη χρήση τους. Σε έναν κόσμο που φαίνεται να αλλάζει με ένα συνεχώς αυξανόμενο ρυθμό, ο καλός σχεδιασμός μπορεί να συμβάλει στη σταθεροποίηση της σχέσης ανάμεσα στους πελάτες και την εταιρεία. Οι άνθρωποι σήμερα έχουν την τάση να συνδέονται και να ταυτίζονται με μια μάρκα σαν να ήταν μια προέκταση του εαυτού τους. Η σύνδεση αυτή και η αλληλεπίδραση των πελατών με τα προϊόντα είναι ένας συνεχής διάλογος στον οποίο ο σχεδιαστής θα πρέπει να ακούει, να βλέπει και να αισθάνεται ενώ παράλληλα να αναπτύσσει νέες δομές και κώδικες επικοινωνίας. Με τον τρόπο αυτό οι πελάτες αισθάνονται ότι ανήκουν σε μια ευρύτερη ομάδα χρηστών με κοινά ενδιαφέροντα μέσα από την οποία όμως προάγεται η μοναδικότητα του κάθε ενός.

Ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία ενός σχεδιαστή οπτικής επικοινωνίας είναι αυτό της ενσυναίσθησης. Μέσω αυτής έχει την ικανότητα να αντιλαμβάνεται τον κόσμο μέσα από την οπτική γωνία των άλλων. Η εφαρμογή στην πράξη αυτής της ικανότητας μπορεί να οδηγήσει στον σχεδιασμό πραγματικά εύστοχων λύσεων για τις ανάγκες των καταναλωτών και παράλληλα να μειώσει στο ελάχιστο τον κίνδυνο μιας αποτυχίας. Το μεγαλύτερο όμως πλεονέκτημα αφορά την πρόβλεψη των λανθανουσών αναγκών των πελατών και τη δημιουργία καινοφανών λύσεων γι' αυτές. Έτσι μια εταιρεία μπορεί να αποκτήσει το προβάδισμα της πρώτης κίνησης στη σκακιέρα της ελεύθερης αγοράς και να αποκτήσει ένα στρατηγικό πλεονέκτημα έναντι των ανταγωνιστών της. Στην ίδια συνισταμένη θα μπορούσαμε να τοποθετήσουμε και την ανάπτυξη καλύτερης εμπειρίας χρήσης για τους πελάτες. Οι τεχνικές που χρησιμοποιούν την ενσυναίσθηση για τη βελτιστοποίηση του σχεδιασμού, σε σχέση πάντα με τις λειτουργικές και συναισθηματικές ανάγκες των πελατών, βρίσκουν εφαρμογή σε πολλούς τομείς όπως είναι η ανάπτυξη εταιρικής ταυτότητας, ο σχεδιασμός διεπαφής χρήστη με ηλεκτρονικές συσκευές, η συσκευασία προϊόντων ή ο σχεδιασμός υπηρεσιών. Μέσω της διαδικασίας αυτής μπορούν να εμπλακούν όλα σχεδόν τα τμήματα μιας εταιρείας στην ανάπτυξη και προώθηση ενός προϊόντος ή μιας υπηρεσίας, κάτι που κατά το παρελθόν δεν ήταν και τόσο σύνηθες, προς όφελός πάντα του τελικού χρήστη.

Ο καλός σχεδιασμός είναι η διαφορά ανάμεσα σε μία σύνθετη και δυσάρεστη αλληλεπίδραση και μια απολαυστική εμπειρία. Η σωστή συνεργασία υλικού και λογισμικού είναι πάντα αποτέλεσμα ορθού σχεδιασμού, είτε αυτή αφορά ένα κινητό τηλέφωνο, το μενού μιας φωτογραφικής μηχανής είτε ακόμα και το ταμπλό ενός αυτοκινήτου. Μια καλά σχεδιασμένη διεπαφή χρήσης και αλληλεπίδρασης μπορεί κάνει έναν χρήστη περισσότερο παραγωγικό μειώνοντας τον απαιτούμενο χρόνο που αυτός χρειάζεται για την ολοκλήρωση των εργασιών του ενώ παράλληλα να εντείνει το αίσθημα ικανοποίησης του. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι οι περισσότεροι πελάτες δείχνουν να επιλέγουν και να προτιμούν τα προϊόντα εταιρειών που τους προσφέρουν αυτή την ευχάριστη και απρόσκοπτη εμπειρία χρήσης. Το design είναι μια διεθνής γλώσσα επικοινωνίας και οι σχεδιαστές έχοντας μια ιδιαίτερη ικανότητα στο να κατανοούν και να ερμηνεύουν διαφορετικούς λαούς και πολιτισμούς, είναι οι καταλληλότεροι στο να δημιουργούν δεσμούς με καταναλωτές που έχουν διαφορετική κουλτούρα και καταγωγή και να επεκτείνουν τελικά τους εμπορικούς ορίζοντες μιας εταιρείας.


Graphic Designer | aggeliki.mk@gmail.com
"Πολίτης της Κυριακής" | "Παράθυρο" 03.07.16